Δεν αρκεί να ξέρεις μπάσκετ. Πρέπει να ξέρεις και τα παιδιά που έχεις απέναντί σου!
Ένα παιδί με ΔΕΠΥ μπορεί να δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί, να ελέγξει τον εκνευρισμό του ή να διαχειριστεί την απογοήτευσή του. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι δεν προσπαθεί, ότι δεν αγαπά το άθλημα ή ότι δεν έχει δυνατότητες.
Πίσω από ένα λάθος μπορεί να υπάρχει προσπάθεια. Πίσω από μια έντονη αντίδραση μπορεί να υπάρχει απογοήτευση. Και πίσω από ένα παιδί που αρχίζει να τα παρατάει, μπορεί να κρύβεται η ανάγκη να νιώσει ότι κάποιος το καταλαβαίνει και πιστεύει σε αυτό.
Ο προπονητής δεν είναι ψυχολόγος. Οφείλει, όμως, να ενημερώνεται, να εκπαιδεύεται και να συνεργάζεται με την οικογένεια και τους ειδικούς, ώστε να προσφέρει στο παιδί την κατάλληλη καθοδήγηση.
Μερικές πρακτικές, επιστημονικά τεκμηριωμένες στρατηγικές μπορούν να βοηθήσουν:
- Δώστε σύντομες, σαφείς οδηγίες, μία ή δύο κάθε φορά, και ζητήστε από το παιδί να τις επαναλάβει με δικά του λόγια.
- Χρησιμοποιήστε σταθερή δομή και προβλέψιμη ρουτίνα στην προπόνηση, με οπτικά σημάδια ή σύντομες υπενθυμίσεις.
- Ενισχύστε άμεσα και συγκεκριμένα την επιθυμητή συμπεριφορά: «Μπράβο, περίμενες τη σειρά σου και άκουσες την οδηγία».
- Σπάστε τις ασκήσεις σε μικρά βήματα και δώστε συχνές, σύντομες ευκαιρίες για κίνηση και επαναφορά της προσοχής.
- Προτιμήστε ήρεμη, ιδιωτική διόρθωση αντί για δημόσια επίπληξη ή ειρωνεία. Συμφωνήστε εκ των προτέρων σε απλά και σταθερά όρια.
- Διδάξτε στρατηγικές αυτορρύθμισης, όπως μια σύντομη παύση, βαθιές αναπνοές ή ένα προκαθορισμένο σήμα για βοήθεια.
- Εστιάστε στην πρόοδο και στην προσπάθεια, όχι μόνο στο αποτέλεσμα, αποφεύγοντας τις συγκρίσεις με άλλα παιδιά.
- Συνεργάζεστε τακτικά με την οικογένεια και τους ειδικούς, με σεβασμό στην ιδιωτικότητα του παιδιού και χωρίς να κάνετε διάγνωση ή να αλλάζετε θεραπεία.
Η κατανόηση δεν σημαίνει έλλειψη πειθαρχίας. Σημαίνει να ξέρεις πώς να βάζεις όρια χωρίς να πληγώνεις, πώς να διορθώνεις χωρίς να αποθαρρύνεις και πώς να απαιτείς χωρίς να γκρεμίζεις την αυτοπεποίθηση.
Γιατί ο μεγαλύτερος κίνδυνος δεν είναι να χάσει ένα παιδί έναν αγώνα. Είναι να χάσει την πίστη στον εαυτό του και τη χαρά για το άθλημα που αγαπά.
Ο προπονητής δεν διαμορφώνει μόνο αθλητές. Διαμορφώνει ανθρώπους!
Ας μάθουμε να βλέπουμε πέρα από τη συμπεριφορά. Να καθοδηγούμε αντί να απορρίπτουμε. Να στηρίζουμε αντί να συγκρίνουμε.
Κάθε παιδί αξίζει έναν προπονητή που θα το βοηθήσει να ανακαλύψει τις δυνατότητές του, ακόμη κι όταν το ίδιο δυσκολεύεται να πιστέψει στον εαυτό του.
Γιατί ο σπουδαίος προπονητής δεν είναι μόνο εκείνος που βελτιώνει έναν αθλητή. Είναι εκείνος που βοηθά ένα παιδί να πιστέψει ξανά στον εαυτό του.
